Publikacje – Związek Polaków na Ukrainie

11 sierpnia 202411 sierpnia 2024 zpu Aktualności, Anonsy, Publikacje, Wybór redakcji

KONKURS REPORTAŻY „OPOWIEM CI O WOJNIE…”

Inicjatorem konkursu jest Związek Polaków Ukrainy , partnerem projektu gazeta Dziennik Kijowski realizacja projektu we współpracy Fundacją „Wolność i Demokracja”.
ℹ️ Zadanie dofinansowane w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za Granicą w 2024 roku.

🆕Tematem konkursu jest dokumentacja historii, losy ludzi, przeżycia,
rozmyślenia młodzieży polskiego pochodzenia, którzy doświadczyły wojnę. Relacje naocznych świadków, zebrane i zapisane przez osoby z najbliższego otoczenia pozwolą na przekazanie ich następnym pokoleniom.
🖌Celem konkursu jest zachowanie zapisów wydarzeń rosyjsko-
ukraińskiej wojny. «Opowiem Ci o wojnie…” – losy młodzieży, osób
polskiego pochodzenia przed wojną żyjących i działających na terenie Ukrainy, ich wyjazd z kraju za granicę i powroty. Opisanie historii, przeżyć ludzi ratujących się podczas agresji rf na Ukrainę . Wskazanie na istotną rolę młodego pokolenia dla zachowania pamięci o bohaterskich i szlachetnych postawach Polaków w czasie wojny rosyjsko-ukraińskiej.
Opisać można zarówno historie jakie miały miejsce w waszym życiu jak i uzyskane „z pierwszej ręki” opowieści najbliższych.
🖌Reportaż może mieć rózne formy. Do Konkursu mogą być zgłaszane :
📍teksty,
📍fotografie,
📍filmy realizowane w formie reportażu, który będą zapisem rzeczywistości.
🖌Na konkurs mogą być wysyłane tylko oryginalne prace, dotąd nigdzie nie publikowane. Przewidywana jest prezentacja prac lub ich fragmentów podczas Gali konkursu, także w sieci Internet oraz w czasopismach polonijnych.
Do konkursu można zgłaszać prace zrealizowane z wykorzystaniem
różnych środków technologicznych np. telefonu komórkowego, aparatu, kamery.
❓Jesteś zainteresowany uczestnictwem w konkursie? Pisz na konkurs.zpu@ukr.net w odpowiedzi dostaniesz regulamin i kartę zgłoszeniową.

11 sierpnia 202411 sierpnia 2024 zpu Aktualności, Galeria, Publikacje, Wybór redakcji

IX Kongresie Związku Polaków Ukrainy

Ponad dziewięćdziesięciu delegatów z różnych regionów Ukrainy w dniach 29-30 czerwca uczestniczyło w IX Kongresie Związku Polaków Ukrainy – największego zrzeszenia organizacji polskich naszego kraju, aby omówić dokonania poczynione w okresie minionych ośmiu lat, nakreślić zamierzenia na przyszłość, określić dalszą strategię rozwoju organizacji, zatwierdzić projekt nowego Statutu ZPU i wybrać nowe władze na kolejne 4 lata.

Z powodu siły wyższej, pandemii i pełnoskalowej wojny, ostatni VIII Kongres ZPU obradował w listopadzie 2016 r. Decyzją Zarządu Głównego ZPU przedłużono kadencję władz Związku.

Otóż po 8 latach w Kijowie spotkali się delegaci licznie przybyli na IX Kongres – przedstawiciele stowarzyszeń z całej Ukrainy, w tym najliczniejsza delegacja z obwodu żytomierskiego. Po rejestracji wstępnej wśród gości przeprowadzono badanie sondażowe potrzeb organizacji, które przygotował Jerzy Wójcicki. Wyniki badania przydadzą się nowej ekipie władz ZPU, żeby lepiej zorganizować pracę i koordynację z oddziałami poza Kijowem.

To najwyższej rangi zgromadzenie zaszczycili swoją obecnością przedstawiciele korpusu dyplomatycznego Ambasady RP w Kijowie: Konsul Jacek Gocłowski oraz Wicekonsulowie Anna Babiak-Owad i Paweł Owad. Kongres Oświaty Polonijnej z życzeniami owocnych obrad reprezentowała Prezes Wiktoria Laskowska-Szczur.

Ukraińskie władze odpowiedzialne za współpracę z mniejszościami narodowymi reprezentowali: Wołodymyr Kondur z Sekretariatu Pełnomocnika Rady Najwyższej Ukrainy ds. Praw Człowieka , Igor Łossowski – zastępca przewodniczącego Państwowej Służby ds Etnopolityki i Wolności Sumienia oraz Aszot Awanesjan- przewodniczący Rady Wspólnot Narodowych Ukrainy.

Do delegatów Kongresu zostały skierowane listy gratulacyjne z Biura Współpracy z Polonią i Polakami za Granicą Kancelarii Prezydenta RP, Fundacji „Wolność i Demokracja” oraz Stowarzyszenia „Wspólnota Polska”. Życzenia Polakom na Ukrainie w formie video przekazali też podsekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych RP Henryka Mościcka-Dendys, wiceprzewodniczący Komisji Łączności z Polakami za Granicą poseł na Sejm RP Jan Dziedziczak, poseł na Sejm RP oraz Prezes Europejskiej Unii Wspólnot Polonijnych Edward Trusewicz i ustępujący Prezes ZPU Antoni Stefanowicz.

W swoim powitalnym słowie do delegatów i gości IX Kongresu ZPU Konsul RP w Kijowie Jacek Gocłowski zaznaczył: „Blisko osiem lat temu, w listopadzie 2016 roku odbył się VIII Kongres ZPU. Te osiem mijających lat to był czas wytężonej pracy na rzecz polskiej wspólnoty w Ukrainie, polskiej kultury i języka polskiego, czas kultywowania polskich tradycji. To był też czas wojny Ukrainy z moskiewskim barbarzyństwem, czas pandemii Covid-19, a ostatnie 857 dni to czas walki o utrzymanie państwowości Ukrainy. Bez wątpienia najważniejszy czas 33-letniej historii niepodległego państwa… Jestem dumny z tego, że Polacy tu, w Ukrainie, bez zastanowienia opowiedzieli się jednoznacznie po właściwej stronie. To także jest wynik pracy wykonanej przez 35 lat przez organizację, przez członków ZPU”.

Konsul Jacek Gocłowski podkreślił, że ma nadzieję na to, że nowe władze będą kontynuowały dzieło swoich poprzedników pamiętając, że „głównym celem Związku jest odrodzenie narodowe Polaków Ukrainy, formowanie i pomoc w zaspokojeniu ich potrzeb, obrona praw narodowościowych, krzewienie języka polskiego, odrodzenie kultury narodowej”.

Konsul zapewnił, że Ambasada RP będzie dalej wspierać nowo wybrane władze ZPU, którym przyjdzie pracować w niełatwych czasach oraz stawić czoła wyzwaniom nieznanym do tej pory, które przyniósł XXI wiek Europie i światu. Podziękował też wszystkim organizacjom skupionym w ZPU za dotychczasową współpracę i pogratulował osiągniętych sukcesów, życząc kolejnych wielu lat działalności na rzecz mniejszości polskiej w Ukrainie.

Miłą niespodzianką Kongresu było odznaczenie pani Lesi Jermak za wieloletnią działalność społeczną – Odznaką Honorową „Za Zasługi dla Polonii i Polaków za Granicą” przyznaną przez Prezesa Rady Ministrów RP, którą otrzymała z rąk pana Konsula Jacka Gocłowskiego.

Po pobłogosławieniu obrad przez ks. Michała Sadownika z Kijowa wszyscy obecni minutą ciszy uczcili pamięć działaczy polonijnych, którzy odeszliod nas na zawsze i wszystkich, którzy zginęli podczas wojny.

Przewodniczącym Kongresu został wybrany Prezes Partii Polaków Ukrainy Stanisław Kostecki. Według porządku obrad zostały przedstawione sprawozdania z działalności Związku Polaków Ukrainy ustępujących władz, w tym Prezesa Antoniego Stefanowicza, który zapoznał zebranych z najważniejszymi wydarzeniami w działalności ZPU zaistniałymi w ciągu ostatnich ośmiu lat.

„Obecnie ZPU ma ponad 140 oddziałów w 22 obwodach Ukrainy z liczbą członków ponad 35 tys. W ciągu ostatniej kadencji do ZPU dołączyło 17 nowych organizacji… W sierpniu 2023 roku dla rozeznania zaistniałej sytuacji rozpoczęto weryfikację organizacji polskich w Ukrainie przez wszystkie możliwe środki komunikacji: stworzono google ankiety, prowadzono korespondencję, rozmowy telefoniczne. Wynik okazał się bardzo pocieszający – organizacja żyje! W większości członkowie organizacji ZPU znajdują się w Ukrainie, prowadzą swoją działalność w trudnej obecnie sytuacji” – podkreślił Antoni Stefanowicz (Sprawozdanie w całości dołączamy).

Sprawozdanie z działalności w odpowiednich dziedzinach złożyły: kultura – Pierwsza Wiceprezes Lesia Jermak; szkolnictwo – Wiceprezesi: Natalia Szumlańska i Olga Pawluk; działalność wolontariacka – Swietłana Zajcewa-Wiełykodna. W ramach sprawozdania z obszaru kultur, na podstawie materiałów przysłanych przez delegatów, powstał katalog prezentujący działalność poszczególnych organizacji zrzeszonych w ZPU.

Prezes Żytomierskiego Obwodowego Związku Polaków na Ukrainie Wiktoria Laskowska-Szczur poinformowała o prężnej działalności organizacji, sytuacji Polaków na Żytomierszczyźnie oraz działaniach w czasie agresji rosyjskiej na Ukrainę.

Rewizyjna Komisja z Wioletą Fedczyszyn na czele złożyła sprawozdanie finansowe oraz przedstawiła dowody niezgodnych z prawem działań Zarządu w zakresie wykluczenia ze składu Zarządu jego członków wybranych podczas VIII Kongresu.

IX Kongres ZPU, zgodnie z protokołem Komisji Rewizyjnej za lata 2016-2023, zapewnił kompletność i obiektywność, bezstronne i rzetelne rozpatrzenie skargi Wiktorii Laskowskiej-Szczur na przyjętą decyzję Zarządu Głównego (Protokół nr 2 z dnia 23.06.2018 r.) zgodnie z art. 11 Ustawy Ukrainy „O stowarzyszeniach publicznych” i postanowił unieważnić decyzję o „odwołaniu Wiktorii Laskowskiej-Szczur ze składu Zarządu Głównego bez ważnych powodów w latach 2017–2018 i niedopuszczalnym zachowaniu dyskredytującym Związek”, co jest niezgodne ze Statutem ZPU.

Jednym z głównych punktów porządku dnia Kongresu były wybory prezesa ZPU.

Swoje autoprezentacje oraz program rozwoju przedstawiły dwie kandydatki na stanowisko prezesa: Lesia Jermak (Kijów) i Natalia Szumlańska (Żytomierz). Obydwie prezentacje i oba programy były bardzo interesujące pod względem merytorycznym, a także zawierały ciekawe nowotarskie pomysły dotyczące dalszej przyszłości organizacji.

W wyniku transparentnego głosowania 72 głosów oddano na Lesię Jermak, 19 – na Natalię Szumlańską. Na Prezesa Związku Polaków Ukrainy na następną kadencję większością głosów wybrano Lesię Jermak.

„Praca społeczna – to setki godzin, wysiłek i osobiste wyrzeczenia. Mój imponujący dorobek dotychczasowej działalności podobnie skłania do refleksji i docenienia trudu i uporu, jaki stał u jego podstaw. Obecny sukces od uczestniczki kijowskiego polskiego zespołu „Jaskółki” przy KNKSP „ZGODA” do Prezesa ZPU zawdzięczam swojej śp. Mamie, która wspierała mnie od samego początku mojej działalności oraz rodzinie, która mnie wspiera we wszystkich moich poczynaniach i inicjatywach, która świadomie dała zgodę na delegowanie mnie na kandydatkę na stanowisko Prezesa ZPU. Losowi, który podarował mi nieprzeciętny talent, pasję twórczą i upór w realizacji zamierzonego celu. Także nie byłoby to możliwe, gdyby nie ludzie, którzy są dla mnie przykładem i inspiracją, z którymi od lat współpracuję, na których wsparcie i pomoc zawsze mogę liczyć. Dziękuję WAM – Antoni Stefanowicz, Stanisław Kostecki, śp. Stanisław Panteluk, Aleksander Polaczok, Wiktoria Laskowska-Szczur, Rościsław Raczyński, Andżelika Płaksina, Łarysa i Switłana Bułanowe, Ewa Mańkowska” – zaznaczyła nowo wybrana Prezes ZPU Lesia Jermak.

„Polacy Żytomierszczyzny popierają Lesię Jermak, z którą owocnie współpracujemy wiele lat. W imieniu Żytomierskiego Obwodowego Związku Polaków Ukrainy składamy serdeczne gratulacje z okazji wyboru na stanowisko prezesa ZPU. Życzymy nowej przewodniczącej oraz Zarządowi sukcesów w realizacji wszystkich zamierzeń oraz nowych projektów, które przyczynią się do wzmocnienia i rozwoju polskiej społeczności na Ukrainie” – zaznaczyła Wiktoria Laskowska-Szczur.

Następnie przeprowadzono wybory do Zarządu Głównego ZPU, gdzie wysunięto 16 kandydatur. W wyniku jawnego głosowania delegatów do Zarządu Głównego Związku Polaków Ukrainy weszli:

– Stanisław Kostecki (Chmielnicki)

– Switłana Bułanowa (Kijów)

– Igor Janiszewski-Chłystow (Nowa Kachowka)

– Lidia Jegorowa (Zaporoże)

– Ludmiła Kotyk (Chmielnicki)

– Wiktoria Laskowska-Szczur (Żytomierz)

– Wiktor Marenycz (Kremenczug)

– Walentyna Pasiecznik (Szepetówka)

– Maria Piwowarska (Żytomierz)

– Andżelika Płaksina (media)

– Aleksander Polaczok (Kropiwnicki)

– Halina Pomazan (Krzywy Róg)

– Rościsław Raczyński (Kijów)

– Jerzy Sokalski (Berdyczów)

– Jerzy Wójcicki (Winnica)

– Switłana Zajcewa-Wiełykodna (Odessa)

Komisja Rewizyjna:

– Wioleta Fedczyszyna (Kijów)

– Maryna Gorbacz (Kramatorsk)

– Natalia Manijczuk (Szepetówka)

– Oleksy Mazur (Winnica)

– Ludmiła Wolska (Żytomierz)

Po ogłoszeniu składu Zarządu Głównego i Komisji Rewizyjnej przegłosowano kandydaturę Pierwszego Wiceprezesa ZPU, którym został Stanisław Kostecki.

Burzliwe debaty toczyły się podczas omawiania nowego projektu Statutu ZPU, do którego zostały wprowadzone ważne dla Polaków uzupełnienia, m. in.: „Związek Polaków Ukrainy opiera się na moralnych zasadach Kościoła katolickiego” itd.

W drugim dniu Kongresu na jego uczestników czekały eksperckie sesje w komisjach, w których zostały omówione strategie rozwoju organizacji na lata 2024-2028.

Głównym promotorem i organizatorem komisji była Prezes Stowarzyszenia „Ukraińsko-Polski Sojusz im. Tomasza Padury” z Równego Ewa Mańkowska. W grupach delegaci omówili ważne dla polskiego środowiska tematy dot. kultury, mediów, oświaty, zachowania miejsc pamięci narodowych, wolontariatu, młodzieży itd. Zostały opracowane uchwały i plan działalności. Była to możliwość integracji przedstawicieli liderów ruchu polskiego z całej Ukrainy według interesów i kierunku działalności. Zostały nawet stworzone grupy w vaiberze i podjęto decyzję o spotkaniu w trybie on-line raz w miesiącu.

Podsumowując pracę Kongresu Prezes Lesia Jermak zaznaczyła: „ Dziękuję wszystkim za tak aktywną pracę. Bardzo się cieszę, że wszystkie nasze cele, które przedstawiłam wczoraj i które Państwo wypowiedzieli dzisiaj, są bardzo podobne. Każdy z Was ma zapał do pracy, a to znaczy, że każda nasza organizacja na pewno będzie się rozwijać”.

Na zakończenie pracy Kongresu Wicekonsul Anna Babiak-Owad zaznaczyła: „Chciałabym pogratulować nowo wybranym władzom i życzyć dobrej pracy, ponieważ potencjał jest. Chcemy też zapewnić, że mogą Państwo liczyć na merytoryczną pomoc Ambasady RP i Wydziału Konsularnego, których pracownicy będą współpracować z Państwem i brać aktywny udział w Państwa projektach”.

Kongres ZPU zakończył się mszą świętą odprawioną w katedrze św. Aleksandra w Kijowie.

Warto zauważyć, że Kongres został przeprowadzony na wysokim poziomie organizacyjnym, wybory odbyły się w sposób transparentny.

Chociaż prace Kongresu utrudniały syreny alarmowe, wyłączenie prądu, na sali panowała życzliwa i przyjacielska atmosfera, obrady delegatów odbywały się spokojnie, w jedności i tolerancji.

IX Kongres ZPU potwierdził, że w Ukrainie nadal mieszka wielka polska społeczność, o czym świadczy przybycie wielu prezesów i działaczy polonijnych do Kijowa. Organizacje polskie podejmują ważne dla Polaków Ukrainy wyzwania oraz realizują wiele rozmaitych inicjatyw, co pomnaża bogactwo kulturowe Ukrainy.

KULTURA

[…] Nie zważając na problemy i trudności ZPU rozwija różne formy swej działalności w pierwszej kolejności w sferze kultury i szkolnictwa. Polska kultura osadzona na granicy dwóch wielkich tradycji – zachodniej i wschodniej – w swojej ponad tysiącletniej historii wypracowała swój unikalny charakter. Dorobek kultury przekazywany jest kolejnym pokoleniom, dzięki czemu naród zachowuje ciągłość, trwałość w czasie. Aby zrozumieć specyfikę kultury polskiej, konieczne jest poznanie historii naszego kraju ojczystego. Wszystkie organizacje ZPU dążą to tych celów, rozpowszechniając kulturę polską na terenach Ukrainy, kultywując polskie tradycje narodowe, umacniając w Polakach Ukrainy poczucie przynależności do ojczyzny.

Program wydarzeń kulturalnych systematycznie rozwija się i wzbogaca. Grupy twórcze reprezentują polską kulturę oraz swoje osiągnięcia na festiwalach kultury polskiej oraz innych imprezach kulturalno-oświatowych, np. oprócz festiwalu „Tęcza Polesia”(zapoczątkowanego jeszcze przez śp. Stanisława Szałackiego i Walentego Grabowskiego) przeprowadzane są ogólnoukraińskie festiwale polskiej piosenki współczesnej w Kijowie, dziecięcej w Odessie, organizowany jest Festiwal polskiej muzyki klasycznej w Kropiwnickim, „Akermański Polonez” w Biełgorod-Dniestrowskim, w Jużnoukraińsku. W Kijowie udało się zainicjować powstanie nowego formatu festiwalu połączonego z warsztatami „Impuls Polskości” (2020, 2021).

W każdym oddziale naszej organizacji odbywają się koncerty, obchody z okazji polskich świąt państwowych (Dnia Niepodległości, Dnia Konstytucji itp.). Z okazji świąt religijnych organizowane są jasełka, festiwale i konkursy polskich kolęd i pastorałek, np.: Konkurs kolęd w Korosteniu, czy też w Kijowie, gdzie zapoczątkowano Festiwal polskich kolęd i pastorałek „ Hej kolęda, kolęda!” z możliwością uczestnictwa zdalnego, co umożliwia wszystkim chętnym zaprezentowanie swojego twórczego dorobku, niezależnie od kraju, w którym się obecnie znajdują. W ramach spotkań poetyckich odbywają się wieczory poetyckie i konkursy recytatorskie dla dzieci i młodzieży. Dla pogłębienia wiedzy z zakresu języka i kultury polskiej organizowane są wyjazdy dla dzieci i młodzieży na międzynarodowe imprezy do Polski, takie jak: festiwale, warsztaty artystyczne, konkursy recytatorskie.

W 2023 r. obchodziliśmy 35-lecie ZPU. Z tej okazji zorganizowano wydarzenie pt.: „Smutek ma kolor…”, które zaprezentowało działalność polskich organizacji zrzeszonych w ZPU w dzisiejszej rzeczywistości. […]

W ramach sprawozdania z obszaru kultur, na podstawie materiałów przysłanych przez delegatów, powstał katalog prezentujący działalność poszczególnych organizacji zrzeszonych w ZPU.

(Informacja opracowana przez Lesię Jermak)

SZKOLNICTWO

Ogólny obraz stanu nauczania języka polskiego i kultury polskiej w stowarzyszeniach polskich ZPU między Kongresami (VIII i XI) na podstawie informacji podanych przez organizacje.

Wydarzenia i konkursy organizowane przez organizacje:

– Narodowe czytania

– Olimpiady języka i literatury polskiej,

– Organizacja konkursów recytatorskich

– Organizacja małych form teatralnych

– Otwarcie i zakończenie roku szkolnego,

– Konkursy prac plastycznych (np. Niepodległa Polska, 100 rocznica urodzin Papieża, warsztaty okolicznościowe)

(Informacja opracowana przez dr Olgę Pawluk, dr Natalię Szumlańską)

BADANIE POTRZEB ORGANIZACJI CZŁONKOWSKICH ZPU

Podczas obradowania IX Kongresu ZPU miało miejsce badanie potrzeb organizacji przez ankietowanie delegatów zorganizowane przez Jerzego Wójcickiego (członka ZG ZPU).

– Główne kierunki naszej dalszej działalności – kultura i oświata.

– Oczekiwania wobec nowych władz -wsparcie w realizacji projektów, poczucie bycia częścią polskiej społeczności Ukrainy.

Niżej przedstawiamy rezultaty:

Jakie wspólne działania najlepiej realizować pod egidą ZPU?

– imprezy i wydarzenia kulturalne (festiwale, konkursy, olimpiady)

– nauka języka polskiego i historii Polski

Czego Pan/Pani oczekuje od przyszłego Prezesa i Zarządu:

– wsparcia w realizacji własnych projektów

– poczucia bycia członkiem społeczności polskiej w Ukrainie

Od ilu lat Państwa organizacja należy do ZPU?

– 5-10 lat

– 10+ lat

Główne kierunki działalności waszej organizacji?

– kultura

– oświata

NOWE WŁADZE ZWIĄZKU POLAKÓW UKRAINY 2024-2028

Prezes:

Lesia Jermak

Wiceprezes:

Stanisław Kostecki

Zarząd Główny:

Switłana Bułanowa (Kijów)

Igor Janiszewski-Chłystow (Nowa Kachowka)

Lidia Jegorowa (Zaporoże)

Ludmiła Kotyk (Chmielnicki)

Wiktoria Laskowska–Szczur (Żytomierz)

Wiktor Marenycz (Kremenczug)

Walentyna Pasiecznik (Szepetówka)

Maria Piwowarska (Żytomierz)

Andżelika Płaksina (media)

Aleksandr Polaczok (Kropiwnicki)

Halina Pomazan (Krzywy Róg)

Rościsław Raczyński (Kijów)

Jerzy Sokalski (Berdyczów)

Jerzy Wójcicki (Winnica)

Switłana Zajcewa-Wiełykodna (Odessa)

Komisja Rewizyjna:

Wioleta Fedczyszyna (Kijów)

Maryna Gorbacz (Kramatorsk)

Natalia Manijczuk (Szepetówka)

Oleksy Mazur (Winnica)

Ludmiła Wolska (Żytomierz)

24 stycznia 20184 kwietnia 2018 zpu Aktualności, Anonsy, Publikacje

DO UWAGI PREZESÓW ODDZIAŁÓW ZPU

Szanowni Prezesi!

1. Na posiedzeniu Prezydium ZG ZPU 22.06. 2017 r. zatwierdzono wzór legitymacji dla członków organizacji ZPU — od 1 stycznia 2018 stare legitymacje tracą ważność. Forma prawidłowej opinii zamieszczona jest na stronie internetowej ZPU. Od 1 stycznia 2018 nie będziemy wydawać zaświadczeń na podstawie opinii, które nie są zgodne z formą oraz gdy w liście członków organizacji nie wymieniono danej osoby, kandydata na otrzymanie zaświadczenia na Kartę Polaka. Opinie powinny opisywać aktywne działanie członka organizacji. Powinna być data wstąpienia do organizacji.

2. Kolejny raz na Posiedzeniu ZG ZPU 26.11. 2017 r. zwrócono uwagę na opublikowane dokumenty: w tym na prawidłową treść waszych opinii , oraz obowiązkowe umieszczenie na liście członków informacji dotyczącej daty przystąpienia osoby do organizacji.

Prezes ZPU
Antoni Stefanowicz

4 lipca 2017 zpu Aktualności, Publikacje

Katyń-1940 przypomina, ostrzega i jednoczy

Na zdjęciu (od prawej): Ambasador RP na Ukrainie Jan Piekło, dyrektor Polskiego Instytutu Pamięci Narodowej Jarosław Szarek, dyrektor Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie Adam Buława, prezes Ukraińskiego Instytutu Pamięci Narodowej Wołodymyr Wiatrowycz

Wszystko na ziemi ma swój wymiar. Nawet zbrodnia. Ale to nie dotyczy zbrodni i zbrodniarzy kierowanych z Moskwy, ze światowego centrum kłamstwa, przewrotności, podstępu i zła. Bo złoczyńcy, urzędujący na Kremlu, zawsze stoją ponad wszystkie wymiary i od wieków doskonalą bezmiar okrucieństwa.

O tym właśnie przypomina, przygotowana przez warszawskie Muzeum Katyńskie, IPN i Ambasadę RP w Kijowie oraz Muzeum „Cytadela Kijowska”, wystawa „Zbrodnia 1940” o ludobójstwie Katyńskim, otwarta w sali kominkowej kijowskiej twierdzy.

W uroczystości otwarcia wystawy uczestniczyli dostojnicy wysokiej rangi, na czele z Ambasadorem Nadzwyczajnym i Pełnomocnym Rzeczypospolitej Polskiej na Ukrainie Janem Piekło – Dyrektor Instytutu Pamięci Narodowej RP Jarosław Szarek, Dyrektor Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie Adam Buława, Dyrektor Muzeum Katyńskiego Ewa Kowalska, dyplomaci, pracownicy Ambasady RP, reprezentanci organizacji społecznych i towarzystw polonijnych, dziennikarze.

Na początku uroczystości, w przepełnionej po brzegi sali, dyrektor Muzeum „Cytadela Kijowska” Oksana Nowikowa-Wygran, nawiązując do wydarzeń początku II Wojny Światowej, przypomniała obecnym o napadzie Rosji Sowieckiej na Polskę 17 września 1939 roku.

W wyniku tej bestialskiej agresji, między innymi, aresztowano 130 243 obywateli polskich, przebywających na służbie Rzeczypospolitej. W tym blisko 42 000 osób uznano przez władze sowieckie jako „wrogów władzy sowieckiej, nie poddających się resocjalizacji”, a więc nadających się tylko „do likwidacji”.

Dyrektor Generalny muzeum „Cytadela Kijowska” Oksana Nowikowa-Wygran zainaugurowała otwarcie wystawy

Już na pierwszej liście przeznaczonych do straty, podpisanej przez członków Biura Politycznego ze Stalinem na czele, wpisano ponad 14 500 Polaków, przeważnie oficerów, policjantów, osadników, inteligencję. Z nich, tylko w samym lesie katyńskim, zamordowano 4 4421 osób.

Oksana Nowikowa-Wygran:

„Poprzez tę wystawę pragniemy donieść do Ukraińców całą prawdę o Katyniu, o tym symbolu ludobójstwa pod okupacją sowiecką”.

Wołodymyr Wiatrowycz, prezes Ukraińskiego Instytutu Pamięci Narodowej: „W historii stosunków ukraińsko-polskich jest niemało stron o wspólnej walce i zwycięstwach nad wspólnym wrogiem. Nie mniej mamy również sporo okresów wypełnionych wspólnymi przeżyciami i męczeństwem pod presją wiekuistego agresora, zaborcy i falsyfikatora historii. Jednym z takich bolesnych dla obu narodów okresów jest trwałe komunistyczne panowanie. Prawdę o tym totalitarnym przestępczym systemie powinniśmy nieść na cały świat, który nie chce wiedzieć o zbrodniarzach komunistycznych i ich ofiarach. Opowiedzieć o tym – to nasza wspólna misja historyczna, polityczna, nawet geopolityczna, ponieważ mamy obok siebie sąsiada, który postawił kłamstwo, agresję i terroryzm w centrum swojej ideologii państwowej. Mamy ostrzec nie tylko Polaków i Ukraińców, ale cały świat przed niebezpieczeństwem sterowanym z Moskwy”.

Dyrektor IPN Jarosław Szarek:

„Słowo Katyń w języku polskim jest nie tylko symbolem męczeństwa, ale również symbolem zwycięstwa. Ci, co podpisali listę na zniszczenie czołówki polskiej elity w Katyniu, myśleli, że w taki sposób zniszczą cały Naród.

Tak myśleli dwa przyjaciele Stalin i Hitler przy podpisaniu wiadomego protokołu Mołotowa – Ribbentropa w sierpniu 1939-go i po wrześniu, kiedy razem okupowali nasz kraj, w wyniku czego niezależna Polska przestała istnieć. Potem, w 1941-ym przewrotna Rosja przyłączyła się do Aliantów, więc cały świat milczał, mimo, że wiedział o zbrodni Katyńskiej, jej autorach i sprawcach. W imię „wyższych celów” rząd brytyjski w 1956 roku odmówił (na propozycję Polonii) uszanować poległych w Katyniu i osądzić złoczyńców. Mimo lęku przed Rosją, Polacy w rodzinach zachowali prawdę o Katyniu, pamięć i szacunek wobec poległych, świadczyli o tej tragedii Narodu, uchronili dokumenty. Zawdzięczając tym ludziom prawda zwyciężyła. Powinniśmy również pamiętać skąd i kiedy poszło to zło, akurat 100 lat temu, kiedy stała się tak zwana Rewolucja Październikowa i rozpoczęły się wszystkie nieszczęścia z Wielkim Głodem włącznie, spowodowane komuną. Pamięć o tym jest naszym wspólnym polsko-ukraińskim dziedzictwem”.

Ambasador RP na Ukrainie Jan Piekło

Nawiązując do łącznego dorobku obu narodów, dr Jarosław Szarek przypomniał również o wielkim rozwoju nauki, kultury i oświaty w Kijowie przed II wojną światową, który miał miejsce zawdzięczając owocnej współpracy Polaków i Ukraińców. Między innymi, dobrym słowem przypomniał „Dziennik Kijowski”, którego pierwszy numer ukazał się w 1905 roku.

Powracając do aktualnych problemów, pan Dyrektor zaznaczył, że dzisiejsza Europa potrzebuje pojednania polsko-ukraińskiego, jako mocnego fundamentu na perspektywę.

Adam Buława, dyrektor Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie:

„Mówiąc o zbrodni katyńskiej, nie zapominajmy, że ma ona wymiar światowy i dotyczy nie tylko Stalina i jego wspólników, a całego systemu komunistycznego w Rosji, jako systemu ludobójstwa. W związku z tym, nie możemy ominąć faktu katastrofy samolotu prezydenckiego, z czołówką kierownictwa Polski, w Smoleńsku 10 kwietnia 2010 roku. Wobec tragedii katyńskiej dokonywano i nadal czynione są próby manipulacji, złośliwej negacji faktów tej zbrodni przeciw ludzkości. Zbrodnię katyńską nie przypadkowo porównują z Holokaustem i innymi zbrodniami faszystowskimi. Pamięć o Katyniu powinna nas łączyć i zachęcać do wyciągania wniosków na dzień dzisiejszy. Mamy nie tylko wierzyć, lecz także robić wszystko aby podobna masakra nigdy już się nie powtórzyła”.

Jan Piekło, Ambasador Nadzwyczajny i Pełnomocny Rzeczypospolitej Polskiej na Ukrainie [zaczął po ukraińsku]:

„Хочу щиро подякувати нашим українським друзям, які допомогли нам зробити тут цю виставку, a takoż співробітником Посольства za aktywny udział w tej sprawie, w tym symbolicznym miejscu. Jestem z pokolenia, które znało i zachowało prawdę o Katyniu. Pamiętam, jak nauczycielka w naszej klasie otwarcie powiedziała nam, że ludobójstwo katyńskie zrobili Sowieci. Była w naszej klasie córka dygnitarza partyjnego, która opowiedziała w domu o tym, co było na lekcji. Oczywiście, nauczycielka ta została zawieszona i musiała odejść ze szkoły. Mimo prześladowań, znalazła się grupa ludzi, którzy uruchomili nielegalne wydawanie Biuletynu Katyńskiego, w którym podawali prawdę o tamtej zbrodni. Motorem tego bardzo ryzykownego przedsięwzięcia był Adam Macedoński, pracujący w krakowskim tygodniku „Przekrój”. Dziś mamy uszanować tych, kto nie dał zapomnieć o katastrofie i robił wszystko, aby prawda doszła do nas”.

Andrij Amons, badacz zbrodni komunistycznych:

„Słowo Katyń po raz pierwszy usłyszałem w 1991 roku, kiedy w Prokuraturze Generalnej przygotowano ekipę dla ekshumacji ciał polskich oficerów, rozstrzelanych w Ostaszkowie pod Charkowem. Potem brałem udział w kilku akcjach badawczych na rozkopach w Bykowni i innych miejscach, we współpracy z Prokuraturą Polski. W niektórych mogiłach zauważyliśmy, że zwłoki obywateli polskich zdemolowano i zniekształcono w specjalny sposób, aby nie dać możliwość ich zidentyfikowania. W tym celu zalewano je również wapnem. Potem dowiedzieliśmy się, że była to sprawa specjalnej grupy, skierowanej na rozkaz z Moskwy”.

Andrij Amons, badacz zbrodni komunistycznych

Walerij Filimonichin, sekretarz naukowy Narodowego Parku „Mogiły Bykowniańskie”:

„Ta wystawa jest bardzo ważna dla Polaków i Ukraińców, ponieważ odzwierciedla Wielką Prawdę o systemie ludobójstwa, stworzonym w Rosji. Katyń jest nie tylko faktem tragedii polskiego i ukraińskiego Narodów, ale również symbolem zbrodniczej polityki Rosji wobec całego świata. Ślad tragedii katyńskiej wyraźnie przechował się na ziemi ukraińskiej, w której leżą prochy dziesiątków tysięcy Polaków, zabitych przez oprawców rosyjsko-bolszewickich. Bestialskie NKWD, według postanowienia najwyższych władz Związku Sowieckiego ze Stalinem na czele, rozstrzeliwało internowanych polskich oficerów i urzędników państwowych w Charkowie, Chersoniu i Kijowie. Według zachowanych dokumentów archiwalnych, tylko w Kijowie rozstrzelano 3435 osób z listy katyńskiej. Dlatego uważam, że Katyń jest naszą wspólną polsko-ukraińską tragedią, z której musimy razem wyciągać odpowiednie wnioski”.

Tego samego dnia delegacja gości z Warszawy w składzie: Dyrektor IPN Jarosław Szarek, Dyrektor Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie Adam Buława, Dyrektor Muzeum Katyńskiego Ewa Kowalska, pracownicy Ambasady RP w Kijowie na czele z Ambasadorem Rzeczypospolitej Polskiej na Ukrainie Janem Piekło, uczcili pamięć pochowanych na terenie Narodowego Parku „Mogiły Bykowniańskie”.

Eugeniusz GOŁYBARD

12 stycznia 201722 lutego 2017 zpu Publikacje

Oświadczenie Związku Polaków na Ukrainie odnośnie zdewastowanego pomnika Polaków zamordowanych w Hucie Pieniackiej

8 stycznia, w czasie, gdy zgodnie ze wschodnim obrzędem naród ukraiński obchodził święta Bożego Narodzenia, we wsi Huta Pieniacka, w obwodzie lwowskim, nieznani wandale zdewastowali pomnik Polaków, którzy zginęli tragicznie w 1944 roku podczas drugiej wojny światowej.

Powodem do namysłu odnośnie ustanowienia „reżysera tego wydarzenia” jest fakt, że pierwszymi, kto opublikował zdjęcia zburzonego pomnika stały się nie strony internetowe polskich stowarzyszeń narodowo kulturalnych, działających w regionie lwowskim, i nie agencje informacyjne Galicji, a media prorosyjskie, które oskarżyły o dokonanie tego aktu wandalizmu przedstawicieli skrajnie prawicowych środowisk ukraińskich.

My, Związek Polaków Ukrainy, poddajemy w wątpliwość udział Ukraińców w zrujnowaniu pomnika w Hucie Pieniackiej. Żadna z sił istniejących na Ukrainie nie identyfikuje się z nazistowskimi symbolami «SS», namalowanymi na zbezczeszczonym pomniku. Naród ukraiński i polski doświadczyły 50-letniej okupacji władzy bolszewickiej i radzieckiej i nie mają w zwyczaju niszczenia krzyży, które zawsze były znakiem jedności Wschodu i Zachodu, Polaków i Ukraińców. Żaden rozsądny człowiek nie uwierzy w to, że Polak, czy Ukrainiec mógłby podnieść rękę, by dokonać takiego wandalizmu, co więcej – w okresie świąt Bożego Narodzenia.

Możemy, natomiast, z dużą dozą pewności, mówić o zaangażowaniu w tym akcie wandalizmu w Hucie Pieniackiej trzeciej strony, która jest najbardziej zainteresowana pogorszeniem stosunków między naszymi dwoma bratnimi narodami. Ukraińcy ze wszech sił powstrzymują ataki wroga na wschodnich granicach Europy, pamiętając o Wielkim Głodzie, rozpętanym przez bolszewików i o krwawych represjach czynionych wobec ludności cywilnej w latach 30-ch ubiegłego wieku.

Polacy na Ukrainie żyją w pokoju i zgodzie ze wszystkimi narodowościami, popierają niepodległość i dążenie do integracji naszego państwa z europejską rodziną i wraz z narodem ukraińskim, bronią prawa Ukrainy do wolności

Związek Polaków Ukrainy stanowczo potępia jakiekolwiek przejawy haniebnych aktów wandalizmu w miejscach pamięci narodowej, zarówno na Ukrainie, jak i w Polsce oraz uważa za niedopuszczalne wykorzystanie odzwierciedlania powiązanych z tym wydarzeń, w postaci brudnego tła informacyjnego przez trzecią stronę.

Spodziewamy się, że władze ukraińskie wykryją i ukarzą winowajców tego cynicznego uczynku.

Naszym, zaś głównym zadaniem jest niepoddawanie się prowokacjom, które mogą wnieść negatywne momenty i zaszkodzić polsko-ukraińskim relacjom w aspekcie między etnicznym, jak i międzypaństwowym.

Zarząd Główny

Związku Polaków na Ukrainie

11 stycznia 201722 lutego 2017 zpu Publikacje

Заява Спілки Поляків України щодо зруйнованого пам’ятника загиблим полякам у Гуті Пєняцькій

8 січня у період, коли український народ святкував Різдво за східним обрядом, у селі Гута Пеняцька, що на Львівщині, невідомі вандали пошкодили пам’ятник полякам, які трагічно загинули у 1944 р. під час Другої світової війни.

Дає підстави для роздумів щодо «режисера цих подій» факт того, що першими, хто опублікував фото розбитого пам’ятника були не сайти польських національно-культурних товариств Львівщини чи інформаційні агентства Галичини, а саме проросійські ЗМІ, які звинуватили у акті вандалізму представників українських ультраправих середовищ.

Ми, Спілка Поляків України, піддаємо сумніву причетність українців до знищення пам’ятника у Гуті Пєняцькій. Ні одна з існуючих сил в Україні не ідентифікує себе з нацистськими символами “SS”, які намальовано на понівеченому меморіалі. Український та польський народи досвідчили понад 50-річну окупацію більшовицькою і радянською владою, і не мають звичаю нищити хрести, які завжди були знаком єдності Сходу і Заходу, поляків і українців. Жодна людина, яка має розум не повірить в те, що в українця чи поляка може піднятися рука здійснити такий акт вандалізму саме на Різдво.

Можемо, натомість, з великою долею впевненості говорити про причетність до акту вандалізму у Гуті Пєняцькій третьої сторони, яка є найбільш зацікавленою у погіршенні стосунків між нашими двома братніми народами. Українці з усіх сил стримують натиск ворога на східних кордонах Європи, пам’ятаючи про Голодомор, ініційований більшовиками та криваві репресії щодо цивільного населення у 30-х роках минулого століття.

Поляки в України живуть у мирі і злагоді зі всіма національностями, підтримують незалежність та сприяють інтеграції нашої держави до європейської сім’ї, разом з українським народом відстоюють прагнення України до свободи.

Спілка Поляків України рішуче засуджує будь-які прояви ганебного акту вандалізму у місцях національної пам’яті як в Україні, так і Польщі та вважає неприпустимими використання освітлення подій, з цим пов’язаних, у якості брудного інформаційного фону третьою стороною.

Сподіваємося, що українська влада знайде і покарає винуватців цього цинічного вчинку.

Наше ж основне завдання не піддаватися на провокації, які можуть внести негативні аспекти в польсько-українські відносини як міжетнічні, так і міждержавні.

Головне правління

Спілки поляків України

http://zaxid.net/news/showNews.dospilka_polyakiv_ukrayini_vidreaguvala_na_skandal_zi_znishhennyam_ pamyatnika_u_guti_penyatskiy&objectId=1414781

https://tsn.ua/ukrayina/spilka-polyakiv-ukrayini-sumnivayetsya-u-prichetnosti-ukrayinciv-do-znischennya-pam-yatnika-u-guti-pyenyackiy-861234.html

12 grudnia 201612 grudnia 2016 zpu Publikacje

PROGRAM DZIAŁALNOŚCI ZWIĄZKU POLAKÓW na UKRAINIE na lata 2017-2020

Celem ZPU jest organizacja i koordynacja działań członków Związku, na rzecz społecznego, oświatowego, kulturalnego i ekonomicznego rozwoju mieszkających na Ukrainie obywateli polskiego pochodzenia, obrony ich praw obywatelskich i narodowościowych. W ciągu najbliższych 4 lat ZPU planuje realizować podane poniżej cele i zadania.
I. SPRAWY ORGANIZACYJNE, SPOŁECZNE

1. Działać zgodnie z Konstytucją Ukrainy, normami Prawa ukraińskiego i międzynarodowego, takimi jak Konwencja Ramowa Rady Europy o Ochronie Mniejszości Narodowych i innych aktów z poczuciem obowiązku lojalności, wierności i patriotyzmu wobec swego państwa, jakim jest niepodległa Ukraina.

2. Działalność Związku prowadzić na demokratycznych zasadach niezależności i samorządności własnej i jego ośrodków. Kontynuować dalszy rozwój struktur i tworzenie nowych ośrodków zgodnie ze Statutem ZPU i ustawą Ukrainy „Про громадські об’єднання” (weszła w życie z dniem 01.01.2013 r.).

3. W okresie lat 2017-2018 stworzyć jedyny rejestr wszystkich organizacji (bazę danych), należących do ZPU:

– opracować i na posiedzeniu ZG ZPU zatwierdzić wzór nowej legitymacji członka ZPU, procedurę jej wydania i rejestracji;

– prowadzić stronę internetową ZPU oraz uruchomić strony organizacji lokalnych.

4. Najważniejszym zadaniem i obowiązkiem nowo obranych władz ZPU uważać powstanie należycie funkcjonującego „Domu Polskiego” w Kijowie, który powinien stać się centrum życia polskiej społeczności stolicy, gdzie znajdzie swe miejsce siedziba ZPU oraz innych organizacji polskich Kijowa. Dom taki będzie miejscem zebrań, przedsięwzięć kulturalnych, edukacyjnych, medialnych i temu podobnych. Dla osiągnięcia tych celów nawiązać ścisłą współpracę z instytucjami państwowymi m. Kijowa, Ukrainy i Polski, placówkami dyplomatycznymi RP na Ukrainie.

5. Współdziałać z innymi polskimi organizacjami Ukrainy, jak też z innymi grupami etnicznymi wielonarodowej Ukrainy, organizacjami pozarządowymi na zasadach partnerstwa, tolerancji, solidarności w imię wspólnego dobra. Utrzymywać kontakty i współpracować z Polonią państw Europy i Świata.

6. Nie mniej ważnym zadaniem uważać poszukiwanie środków dla realizacji celów i przedsięwzięć ZPU. Współpracować w tym kierunku z przedstawicielami biznesu, władz państwowych Ukrainy i Polski. Ściśle współpracować z organizacjami pozarządowymi Ukrainy i RP, w tym: ze Stowarzyszeniem „Wspólnota Polska”, Fundacją „Wolność i Demokracja” Fundacją „Pomoc Polakom na Wschodzie”.

7. Zorganizować treningi i warsztaty dla członków polskich organizacji społecznych w celu zachęcania ich do szerszego udziału w reformowaniu swoich miast i państwa, współuczestniczenia w inicjatywach, organizowanych przez samorządy lokalne, administracje obwodowe, resort kultury etc. Inspirować obywateli polskiego pochodzenia do pracy w urzędach, administracji miejscowej, udziału w wyborach różnego szczebla, w innych akcjach państwowych i społecznych.

8. Wspierać przedsiębiorczość wśród obywateli polskiego pochodzenia, szczególnie młodzieży deklarującej chęć założenie własnej firmy przy udziale odpowiednich instytucji i firm zarówno Ukrainy i Polski. Występować, w ramach określonych w Statucie ZPU, w charakterze założyciela podmiotów gospodarczych.

9. Działając zgodnie z obowiązującym na Ukrainie prawem, domagać się jego doskonalenia, między innymi, w zakresie możliwości restytucji nieruchomości wcześniej należącej do gromady polskiej Ukrainy, co umożliwiłoby uregulować problem z brakiem pomieszczeń dla naszych organizacji.

10. Opiekować się osobami w starszym wieku, polskimi kombatantami II wojny światowej, osobami represjonowanymi i deportowanymi, inwalidami wojennymi i osobami niepełnosprawnymi.

II. KULTURA, RELIGIA, DZIEDZICTWO NARODOWE

1. Współpracować z Ministerstwem Kultury i innymi instytucjami Ukrainy, placówkami MSZ RP, Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego i innymi instytucjami rządowymi RP w niezwykle ważnej i odpowiedzialnej sprawie promowania polskiej kultury poprzez:

– pobudzanie do tworzenia i rozwoju zespołów artystycznych i kulturalnych polskich, jak też polsko-ukraińskich różnych kierunków i rodzajów;

– sprzyjanie organizacji występów gościnnych na Ukrainie polskich zespołów teatralnych, muzycznych w tym folklorystycznych, jazzowych, zespołów współczesnej masowej kultury młodzieżowej;

– popieranie inicjatyw organizowania konferencji, w tym międzynarodowych, związanych tematycznie z kulturą, historią i nauką;

– dwujęzycznych wydań, broszur informacyjnych, słowników etc;

– udzielanie pomocy merytorycznej w zakresie pielęgnowania śladów polskich na Ukrainie, gromadzenia, przechowywania, opracowywania i udostępnienia posiadanych zbiorów historycznych, będących polskim dziedzictwem narodowym.;

– wyszukiwanie, badanie i objęcie stałą opieką przez organizacje terenowe nekropolii i miejsc pochówku Polaków, uczestniczenie w planach ich renowacji z udziałem KG RP, polskich fundacji pozarządowych i włączeniem kosztów własnych. Staranie się o status zabytku rangi lokalnej lub ogólnokrajowej dla takich miejsc wiecznego spoczynku.

2. Przygotowanie propozycji dla władz samorządowych w zakresie renowacji obiektów, szczególnie ciekawych dla turystów i inwestorów, miejsc, związanych z polskim dziedzictwem historycznym (byłe rezydencje polskie, znaki pamięci i polskiego oręża, kościoły i klasztory katolickie);

– zachęcanie władz samorządowych we własnym obszarze działania do zawierania umów partnerskich z polskimi samorządami dla ożywienia współpracy kulturalno-gospodarczej i wymiany młodzieżowej.

3. Uznając wielką, historyczną rolę Kościoła Katolickiego w zachowaniu przez Polaków Ukrainy wiary i duchowego dziedzictwa Polski współpracować z duchowieństwem Kościoła Katolickiego, wspierać prawo Polaków Ukrainy na zachowanie w Kościele polskiego języka i kultury religijnej w liturgii i katechizacji, jako ostoi ich duchowej i narodowej tożsamości.

4. Apelować do władz miast, przedsiębiorców polskich i ukraińskich o podjęcie inicjatyw w celu otwarcia kawiarń, klubokawiarń mających stać się miejscem spotkań towarzyskich obywateli Ukrainy polskiego pochodzenia.

III. OŚWIATA, SPRAWY MŁODEGO POKOLENIA

Inicjować czynną współpracę w zakresie organizacji cyklu bezpłatnych szkoleń metodycznych na Ukrainie, których celem będzie podniesienie kwalifikacji nauczycieli szkół polonijnych i nauczycieli pracujących w środowiskach polonijnych, w zakresie nauczania języka polskiego, jako drugiego języka lub języka obcego. Tematykę szkoleń koncentrować na poszerzaniu wiedzy metodycznej i rozwijaniu praktycznych umiejętności niezbędnych do właściwego planowania lekcji oraz nauczania języka polskiego.
Za cel priorytetowy uważać otwarcie szkół i klas polskich w stolicy Ukrainy – Kijowie i innych miejscowościach z największym skupiskiem Polaków, z odpowiednim doborem przedmiotów mających formować duchową i narodową tożsamość młodzieży pochodzenia polskiego. Wspierać otwarcie i funkcjonowanie szkół polskich sobotnio-niedzielnych.
Zwrócić się do Ministerstwa Oświaty i Nauki Ukrainy z prośbą o zatwierdzenie polskich programów i podręczników i zezwolenie na korzystanie z nich w szkołach polskich na Ukrainie.
Brać czynny udział w Olimpiadach Literatury i Języka Polskiego przeprowadzanych przez MEN i MON.
Rozszerzyć współpracę z Ministerstwem Edukacji Narodowej RP, ORPEG-iem i odpowiednimi strukturami Ukrainy w zakresie zatrudnienia nauczycieli z Polski w szkołach sobotnich i ogólnokształcących Ukrainy.
Zwrócić się do Ministerstwa Oświaty Ukrainy z wnioskiem o napisanie i wydanie podręcznika historii Polaków Ukrainy dla szkół polskich na Ukrainie, krytycznie rewidującego postulaty polonofobicznej historiografii (sowieckiej i innej). Ściślej współpracować z kołami nauczycielstwa polskiego na Ukrainie.
Zachęcać młodzież polską Ukrainy do udziału w organizacji ruchu harcerskiego, współpracując z harcerstwem w Polsce, pamiętając, że harcerskie obozownictwo jest formą edukacji historycznej. Angażować młodzież do udziału w uroczystościach patriotycznych i patriotyczno-religijnych polskich i ukraińskich upamiętniających martyrologię narodu polskiego na Ukrainie.
Wspierać młodzieżowy ruch organizacyjny, tworzenie młodzieżowych ciał społecznych różnego rodzaju: patriotyczno-historycznych, harcerskich, studenckich, kultury fizycznej i sportu, turystyki, organizacji wypoczynku i rekreacji etc.

IV. MEDIA

1. Apelować do odpowiednich instytucji na Ukrainie i w Polsce o dofinansowywanie rozwoju drukowanych i elektronicznych mediów adresowanych dla obywateli Ukrainy polskiego pochodzenia. Zabiegać o organizację szkoleń dla dziennikarzy, udzielanie im pomocy technicznej POMAGAC

2. Pomagać organizacjom polskim Ukrainy, pragnącym realizować własne programy medialne.

3. Inicjować dalszy rozwój ogólnoukraińskiej gazety „Dziennik Kijowski” (założyciel – ZPU) i innych pism w kierunku powiększenia zasięgu kolportażu, dotarcia do grup docelowych, zwiększenia objętości, częstotliwości ukazywania się. Polepszenie jakości, różnorodności tematycznej gazety może być zrealizowane poprzez angażowanie do pracy dziennikarskiej młodzieży, szczególnie polonistów, absolwentów uczelni wyższych Ukrainy i Polski, posiadających określone umiejętności fachowe. W realizacji tych zamierzeń decydująca rolę może odegrać nakłonienie kapitału prywatnego do współpracy z pismem.

4. Apelować do odpowiedzialnych instytucji Ukrainy i Polski o umożliwienie stałej transmisji kanałów polskich przede wszystkim TV „Polonia” w telewizji kablowej na Ukrainie szczególnie w Kijowie, ośrodkach regionalnych, na terenach największych skupisk Polaków.

5. Starać się razem z podmiotami polskiego i ukraińskiego biznesu o umożliwienie stałego dopływu polskiej prasy i produkcji książkowej na Ukrainę i zorganizować regularne jej wysyłanie do ośrodków kultury polskiej.

6. Apelować do mediów RP o zezwolenie na publikację w mediach polskich Ukrainy drukowanych i elektronicznych najciekawszych materiałów z masmediów polskich.

Niniejszy program został przygotowany przez Zarząd Główny ZPU. Jego ostateczny kształt zatwierdzony zostanie na kolejnym posiedzeniu ZG ZPU z uwzględnieniem uwag i propozycji, które prosimy nadsyłać do sekretariatu organizacji ( www.zpu5@o2.pl )

9 grudnia 201622 lutego 2017 zpu Publikacje

WIZYTA STUDYJNA DO MILICZA

Ktoś kiedyś mądrze stwierdził, że trzeba stworzyć młodym ludziom z Europy lepsze szanse rozwoju i startu w tzw. „dorosłe życie”. Tak przedstawiają się zalążki powstania Wolontariatu Europejskiego (EVS), działającego pod hasłem: „Każdy trzyma swoje życie we własnych rękach. Nie czekaj aż coś pozytywnego „samo się stanie”. Działaj! Warto!

Jedną ze struktur EVS jest Fundacja Mobilni Polacy założona na Dolnym Śląsku w Miliczu w roku 2010 – niezależna, apolityczna, pozarządowa organizacja non-profit, wysyłająca i koordynująca projekty EVS.

Głównym celem działalności tej placówki jest zapewnienie organizacjom młodzieżowym i osobom pracującym z młodzieżą możliwości szkolenia oraz współpracy w celu nadania pracy z młodzieżą wymiaru europejskiego. Stowarzyszenie zachęca do pozytywnych zmian, najpierw w sobie, a potem w otoczeniu.

W połowie października br. grupę nauczycieli z Ukrainy zaproszono na wizytę studyjną do Milicza.

Poniżej przytaczamy relację z udziału w przedsięwzięciu jednej z jego uczestniczek.

***

Miałam szczęście uczestniczyć w tej wizycie. Spotkaliśmy się we Wrocławiu, gdzie intensywnie spędziliśmy cały dzień. Zwiedzaliśmy zabytki miasta i… szukaliśmy krasnali. Bardzo mnie zainteresował konkurs pod tytułem „Kto ubierze krasnali przed nadejściem jesiennych chłodów?” Zobaczyliśmy nie tylko krasnali, a bajecznie ubranych krasnoludków na progu zimy.

Spotkaliśmy się ze starostą milickim Krzysztofem Osmelakiem

W dniu następnym zakwaterowano nas w ośrodku edukacyjnym w Miliczu, gdzie czekał nas naprawdę ciekawy, nasycony i poznawczy program. Każdy nauczyciel z Ukrainy miał hospitację lekcji w szkole, liceum albo gimnazjum. Niektórzy mieli hospitacje w Wołowie, a ja byłam w podstawówce. W trakcie zajęć opowiadałam dzieciom ciekawostki o Ukrainie, odpowiadałam na ich pytania o moim kraju. Muszę przyznać, że dla mnie była to ogromna praktyka językowa, gdyż jestem studentką polonistyki Kijowskiego Narodowego Uniwersytetu Lingwistycznego i jako członek Kijowskiego Związku Polaków Lewego Brzegu prowadzę zajęcia w szkole sobotniej z zakresu języka polskiego, historii, literatury, kultury. Organizuję wycieczki po polskich zabytkach Kijowa. Jako że dzieci mają polskie pochodzenie to ze szczególną ciekawością odbierają informację, związaną z naszą praojczyzną.

Bardzo korzystnym dla mnie było przeprowadzenie porównania w kilku płaszczyznach, zaczynając od różnic pomiędzy polskim a ukraińskim systemem edukacyjnym, poprzez odrębności w trybie organizacji zajęć, czy chociażby sposobem wystroju szkoły i sal klasowych.

Najcieplej wspominam wizytę do biblioteki szkolnej. To moje marzenie, aby szkoły Ukrainy miały takie ładne biblioteki wyposażone w najnowsze książki dla dzieci na różne tematy z kolorowymi obrazkami różnobarwne, ołówki do rysowania oraz duże poduszki na podłodze obok szafki z herbatką i ciastkami. Naprawdę miło i komfortowo.

Milicz słynie z hodowli karpi, które w grudniu trafiają na wigilijne stoły

Jako że mieszkaliśmy w Miliczu – miejscowości słynącej z obfitości ryb (karp to symbol miasta), lasów, jezior i rzek, stąd mieliśmy dużo wycieczek. Zwiedziliśmy tyle miejsc w ciągu kilku dni, że po prostu w głowie się nie mieści. Ziemia Milicka jest arcyciekawa. Dowiedzieliśmy się o Dolinie Barycz i rzece Barycz. Spodobał mi się również Pałac (obecnie mieści się w nim Technikum Leśne), z interesującą historią swego powstania. Przemierzaliśmy ścieżki rowerowe, a stawy i lasy oglądaliśmy z wieży widokowej w Grabownicach. Złotą jesienią taki widok – to wydarzenia nie do zapomnienia!

Wyjątkowym miejscem z magiczną atmosferą jest też drewniany kościołek w Trzebicku. Mogę śmiało powiedzić, że nigdy nie widziałam tak uroczego wnętrza świątyni.

Mieliśmy spotkanie ze starostą powiatu Milickiego. Opowiadał nam o systemie edukacyjnym w Polsce, o powiecie Milickim i o polityce. Razem zjedliśmy tradycyjnego karpia. Polska kuchnia jest naprawdę pyszna.

Kościół pw. św. Macieja w Trzebicku jest rzadkim już dzisiaj przykładem drewnianego budownictwa sakralnego. Powstał w 1672 r.

Fascynującym było również spotkanie z pisarką i autorką książek, które obecnie są obowiązkową lekturą szkolną w polskim programie edukacyjnym. Urszula Ewertowska to wspaniała, inteligentna kobieta! Z ogromnym porywem opowiadała ona o swoich książkach i zawartych w nich historiach autobiograficznych. Jestem jej wdzięczna za ten ciepły kobiecy wieczór i od serca podpisane książki. Po spotkaniu z panią Urszulą zrozumiałam, dlaczego jej książki są ciekawe dla ludzi: ponieważ naprawdę w swojej wymowie są podobne do powieści „Mały książę” Antoine’a de Saint-Exupéry’ego.

Ze swojej strony chciałabym podziękować Fundacji „Wolność i Demokracja”, a także wszystkim organizatorom tej wizyty z Milicza i Wołowa. Jestem poruszona gościnnością Polaków! Uważam, że każdy z nas zdobył tu dużo nowych umiejętności. W swoim imieniu mogę powiedzić, że naprawdę będę korzystała ze wszystkiego, czego się tu nauczyłam. Uzyskałam tak cenną wiedzę w ciągu tak krótkiego czasu! Mam nadzieję, że będziemy nadal współpracować.

Maria ZINORUK

9 grudnia 201622 lutego 2017 zpu Publikacje

Зустріч із членами делегації Комітету експертів щодо виконання Європейської хартії регіональних мов

24 листопада 2016 у приміщенні Офісу Ради Європи в Україні відбулася зустріч із членами делегації Комітету експертів щодо виконанню Європейської хартії регіональних мов.

Мета зустрічі: з’ясувати чи дійсно інформаційні засоби Хартії застосовуються до польської мови на практиці.

Cклад делегації: Професор Весна Чрніч-Гротіч, професор, доктор наук, член Комітету експертів; Стефан Отер, професор, доктор наук, член Комітету експертів; Всеволод Міцик, професор, доктор наук, член Комітету експертів.

Зліва направо проф. Всеволод Міцик, проф. Весна Чрніч-Гротіч, заступник голови СПУ Олена Хоменко, проф. Стефан Отер і член секретаріата Йорг Хорн.

Виступ Олени Хоменко, заступника голови Спілки Поляків України

Шановні експерти!

Хочу поінформувати що Спілка Поляків України (СПУ) була заснована у 1988 році, кількома ентузіастами, а нині об’єднує 115 організацій і нараховує біля 30 тис.осіб.

І. Д е м о г р а ф і ч н а с и т у а ц і я.

За даними Всеукраїнського перепису населення 2001 року, на території України проживають представники понад 130 національностей і народностей, в тому числі 144,1 тис. поляків.[1] Якщо порівняти чисельність поляків, які проживали у межах сучасної України, то виразно помітно, як зменшується їх кількість.

Роки перепису населення	Чисельність поляків (млн. осіб)	% від чисельності поляків у 1931 році
1931	2,211	100%
1959	0,363	16,4%
1989	0,219	9,9%
2001	0,144	6,5%
	Тобто за 70 років залишилося тільки 6,5% поляків від тих, які проживали в межах сучасної України у 1931 році.

Зі 144, 1 тис. поляків, що проживають в Україні найбільша їх чисельність проживає в наступних регіонах:

№ з/п	Регіони	Кількість (тис. осіб)	% від всієї чисельності поляків у 2001 році
1.	Житомирська обл.	49,0	34%
2.	Хмельницька обл.	23,0	16%
3.	Львівська обл.	18,9	13,1%
4.	Київська обл.	9,7 ( в т.ч. 6,9 м.Київ)	6,7%
5.	Тернопільська обл.	3,8	2,6%
6.	Автономна Республіка Крим	3,8	2,6%
7.	Вінницька обл.	3,7	2,5%
8.	Чернівецька обл.	3,3	2,3%
9.	Рівненська обл.	2,0	1,4%

Тобто в Житомирській, Хмельницькій, Львівській і Київській областях проживає

69,8% всієї чисельності поляків України.

Скільки ж насправді проживає поляків в Україні?

Наприклад у 43-тисячній Шепетівці , що на Хмельниччині за даними статистики проживає ледь 2% поляків. А неофіційно – 25%!

Звідки така різниця?

«Під час перепису населення у 2001 році чиновники не запитували нас про національність. Коли ж провели власне анкетне опитування, то багато громадян визнало своє польське походження», – розповідає Валентина Пасічник, керівник місцевого відділу Спілки Поляків України. Вона говорить, що понад десять років поляки в Шепетівці клопочуться про відкриття польської школи, однак усі зусилля даремні, бо чиновники відповідають, що «немає грошей».

На разі гроші для будівництва школи призначила Польща, а місцева влада земельну ділянку для цієї школи виділила лише на 50 років. Звичайно за таких умов Польща відмовляється починати будівництво.[2]

Схожа ситуація і в Бердичеві, там офіційно поляки становлять 5% населення, а неофіційно йдеться про 15–25%.[3]

ІІ. О с в і т а ( Стаття 8 Хартії)

Інформація щодо виховання, навчання рідною мовою або вивчення рідної мови у навчальних закладах, яка наведена в ІІІ періодичній Доповіді України про виконання Європейської Хартії регіональних мов або мов меншин є не повною і не завжди відповідає дійсності, а саме:

Відомості наведені у ІІІ періодичній Доповіді України*	У дійсності
*про кількість дошкільних навчальних закладів з вихованням польської мовою*
вказано 1 дошкільний заклад у Львові	є три заклади: 1- Стріле́цьке, Мостиський район Львівської області, 1 – Лановичі, Самбірський район, Львівської області, 1- Кам’янець – Подільський.
вказано, що є групи в дошкільних закладах без зазначення їх кількості	є 4 групи у Львові: д/з № 181, д/з № 48 д/з № 131 (2 групи)
*про кількість* *загальноосвітніх навчальних закладів з навчанням польською мовою***
вказано 5 закладів	є 6 закладів: – школа №24 м. Львів, – школа №10 м. Львів, – школа №3 м. Мостиська – школа м. Городок, Хмельницька обл. – школа Стрілецьке, Мостиський район – школа Лановичі, Самбірський район
*класи з навчанням польською мовою*
взагалі не вказані	5 закладів, де є класи з навчанням польською мовою: – школа №4 м. Шепетівка, – школа №13 м. Кам’янець Подільський, – школа № 3 м. Івано-Франківськ, – школа №36 м. Житомир, – школа м. Довбиш
*безпереревне навчання*
вказано, що мова вивчається у культурно-освітніх центрах і суботньо-недільних школах без зазначення їх кількості	– 68 шкіл суботньо-недільних, – 57 шкіл при організаціях парафіяльних,
вказано, що 10 762 особи вивчають мову факультативно або в гуртках і 26 301 вивчає мову як предмет**	– 127 шкіл, де вивчають польську мову факультативно, – 63 школи, де польська мова вивчається як іноземна (список шкіл додається до доповіді)
* див. Додаток 1 Доповіді і текст с.93-94
**звідки взялася така кількість не відомо, тому що кількість шкіл при цьому не вказана, не кажучи вже про рознесення їх по регіонах.

ІІІ. З а с о б и м а с о в о ї і н ф о р м а ц і ї (стаття 11 Хартії)

В Доповіді вказано, що всі національні меншини мають можливість висвітлювати свої культурно-мистецькі проекти і мовно-освітні програми (с.96). В дійсності таку можливість маємо тільки в польських виданнях, українські газети такі матеріали друкують неохоче і вибірково.

В додатку 2 вказані не всі газети, що друкуються польською мовою, станом на 01.01.2015 їх шість, а саме:

„Kurier Galicyjski” (nakład 8 tys. egz. z dodatkiem dla dzieci „Polak Mały” ),
„Dziennik Kijowski” (nakład 3,5 tys. egz.)
„Monitor Wołyński” (nakład 5 tys. Egz.)
„Słowo Polskie” (nakład 2000 egz.)
„Gazeta Polska Bukowiny” (nakład 1000 egz.)
„Mozaika Berdyczowska” (nakład 1000 egz.)

В тексті Доповіді ці газети вказані, а додатку зі статистичними даними ні.

Ще декілька слів про телерадіотрансляцію.

Якщо, наприклад, в Івано-Франківській і Львівській областях у мережі кабельного телебачення ретранслюється три програми польського телебачення, то в Київській області жодної.

Наприклад кабельне телебачення «Воля» окрім українських каналів ретранслює декілька музичних програм, три релігійні «Надія» «Возрождение» і «Глас» і жодної польської.

Те саме стосується і сюжетів про життя та діяльність національних меншин Київської області (пункт 1, п.п.с Хартії).

Приклад, Біла Церква (Київської області). Польська громада міста зверталася до місцевих влад з проханням до 200-річчя костелу, який досі не віддали віруючим, підготувати короткий фільм про історію цієї святині і пошуки компромісу щодо використання будівлі, але влада відмовила, посилаючись на брак коштів.

Взагалі хочу звернути Вашу увагу на те, що Київська область жодного разу в Доповіді не згадується, тобто інформація про виконання Хартії в Київській області взагалі не збиралася і це не зважаючи на те, що тут проживає 9,7 тис. поляків, тобто за чисельністю поляків – четверта область в Україні!

І ще бажано, щоб такі Доповіді готувалися більш виважено, як наприклад готуються по цьому ж питанню у Польщі. Всі дані зведені в одну таблицю, за якими видно скільки і яких шкіл, категорія учнів, кількість класів і т.д. в кожній місцевості, починаючи від гмін і закінчуючи країною в цілому.[4] Вся інформація викладена прозоро і логічно, не виникає ніяких непорозумінь, бо все зрозуміло. [5] Те саме стосується фінансування діяльності національних спільнот.[6]

На закінчення хочу наголосити, що для реалізації державної етнонаціональної політики необхідно забезпечити сталий діалог між органами державної влади, місцевого самоврядування і організаціями національних спільнот, шляхом участі представників національних меншин у дорадчо-консультативних органах на всіх рівнях вертикалі.

[1] До таблиці включені дані щодо національностей, частка яких у загальній кількості постійного населення відповідного регіону становила не менше 0,2%.

[2] Прим. доповідача.

[3] За матеріалом «Rzeczpospolita» переклав Володимир Олійник , http://glavcom.ua/articles/8155.html

[4] Nauczanie języka mniejszości narodowej lub grupy etnicznej wg danych z bazy SIO zebranych na dzień 2013.09.30 (wer.5)

[5] raport_oswiata mmiejszosci_2012

[6]https://danepubliczne.gov.pl/dataset/decyzje_ministra_administracji_i_cyfryzacji_w_sprawie_podzialu_dotacji_na_realizacje_zadan_majacych_/resource/152e681b-fcc8-4c2d-b067-9e42b8a9a779

Олена Хоменко

Заступник Голови Спілки поляків України

8 listopada 201622 lutego 2017 zpu Publikacje

W DZIEŃ EDUKACJI

Przedstawiciele środowiska nauczycielskiego w Ambasadzie RP. Kijów 26.10.16

Doroczne spotkanie przedstawicieli środowiska nauczycieli i wykładowców języka polskiego, prowadzących różne formaty nauczania (w tym również akademicki) z Kijowa i obwodu kijowskiego, poświęcone Dniu Edukacji Narodowej odbyło się 26 października br. w pomieszczeniach recepcyjnych Ambasady RP w Kijowie.

Zebranych powitali i podziękowali za wysiłek wkładany w nauczanie Emilia Jasiuk – radca Ambasady RP na Ukrainie, kierownik referatu ds. współpracy naukowo-oświatowej i konsul Agnieszka Rączka – kierownik referatu ds. współpracy z Polakami na Ukrainie KG w Kijowie.

Jako że bieżący rok ogłoszony został rokiem kina i zbiegł się z rocznicą urodzin (lecz, niestety i zgonem) Andrzeja Wajdy z wykładem okolicznościowym o jego życiu i twórczości wystąpiła Paulina Godlewska – doktorant kierunku filmoznawstwa Wydziału Zarządzania i Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Jagiellońskiego.

W swojej prelekcji Pani Paulina zaznaczyła, że Wajda, najbardziej znany i utytułowany (obok Polańskiego) polski reżyser, laureat honorowego Oscara za całokształt twórczości -czterokrotnie nominowany do tej nagrody – zdobywca Złotej Palmy, Europejskiej Nagrody Filmowej i dziesiątek innych nagród, należy do Polski, ale jego dzieła są częścią kulturalnego skarbu całej ludzkości.

Zaproponowała też obejrzeć fragment z filmu „Popiół i diament”, jednego z najwybitniejszych dzieł Wajdy – pełnego gorzkiej ironii, szczególnie w końcowej scenie, gdy bohater (żołnierz AK) umiera na śmietniku (metafora historii); filmu z piosenką „Czerwone maki” i tytaniczną kreacją Zbigniewa Cybulskiego w scenie, gdzie zapala on kieliszki ze spirytusem, mające symbolizować zmarłych na wojnie przyjaciół.

Spotkanie otwiera radca Ambasady RP Emilia Jasiuk; przy stole mgr Paulina Godlewska i konsul Agnieszka Rączka

Druga część tego, czwartego już z kolei, spotkania integracyjnego w Kijowie, była doskonałą okazją do przedstawienia swoich osiągnięć i wyzwań stojących w zakresie nauczania języka polskiego, jak też podzielenia się doświadczeniem spektrum rozwiązań, które można w tej dziedzinie sobie wzajemnie zaproponować. Organizatorzy przewidzieli też możliwość rozmów kuluarowych przy poczęstunku. Wszyscy uczestnicy otrzymali prezenty w postaci książek, bardzo przydatnych w ich pracy zawodowej.

Stanisław PANTELUK